Jak dobrać antypoślizgowość posadzki?

Dobór antypoślizgowych posadzek

Klasa R to dopiero początek. Liczą się również rodzaj zabrudzeń, sposób pracy i utrzymanie nawierzchni

Posadzka może wyglądać na bezpieczną, gdy jest sucha, a stać się bardzo śliska po pojawieniu się niewielkiej ilości wody, oleju albo środka chemicznego. Problem dotyczy szczególnie pompowni, hydroforni, kotłowni, warsztatów, myjni, kuchni, zakładów produkcyjnych oraz wejść narażonych na wodę z zewnątrz.

Dobór antypoślizgowości nie powinien jednak polegać na prostym założeniu: „im wyższa klasa R, tym lepiej”. Mocno profilowana nawierzchnia może poprawić przyczepność w określonych warunkach, ale jednocześnie utrudniać czyszczenie, zatrzymywać brud i zwiększać koszty eksploatacji.

Najpierw trzeba ustalić, co może znaleźć się na posadzce, jak długo będzie na niej pozostawać oraz w jaki sposób poruszają się po niej pracownicy.

1. Co oznacza antypoślizgowość posadzki?

Antypoślizgowość określa zdolność nawierzchni do ograniczania ryzyka utraty przyczepności. Nie jest jednak stałą właściwością działającą jednakowo w każdych warunkach.

Na bezpieczeństwo wpływają jednocześnie:

  • rodzaj i faktura posadzki,
  • obecność wody, oleju, pyłu albo chemikaliów,
  • ilość i lepkość zanieczyszczenia,
  • nachylenie powierzchni,
  • rodzaj obuwia,
  • sposób poruszania się pracowników,
  • częstotliwość i skuteczność czyszczenia,
  • zużycie nawierzchni.

Ta sama posadzka może zapewniać dobrą przyczepność na sucho i być niebezpieczna po rozlaniu oleju. Może również uzyskać korzystny wynik badania laboratoryjnego, ale nie sprawdzić się w obiekcie, jeżeli test nie odpowiada rzeczywistym warunkom eksploatacji.

Przepisy europejskie wymagają, aby podłogi w miejscach pracy były stabilne i nieśliskie, ale nie wskazują jednej klasy właściwej dla wszystkich zastosowań. Dobór musi wynikać z oceny zagrożeń występujących w konkretnym miejscu. Dyrektywa 89/654/EWG – minimalne wymagania dla miejsc pracy

2. Co oznaczają klasy R9–R13?

Najbardziej rozpoznawalne są oznaczenia od R9 do R13. Klasyfikacja opiera się na badaniu na pochylanej rampie. Osoba w określonym obuwiu porusza się po próbce pokrytej substancją poślizgową, a wynik zależy od kąta, przy którym traci bezpieczną przyczepność.

Aktualna norma EN 16165 obejmuje metody oceny odporności powierzchni przeznaczonych dla ruchu pieszego na poślizg. Klasy R nie należy więc traktować jako dowolnej deklaracji marketingowej – powinna wynikać z właściwego badania. DIN EN 16165 – metody badania odporności na poślizg

Klasa Kąt akceptacji w badaniu Ogólna interpretacja
R9 6–10° podstawowa odporność na poślizg
R10 powyżej 10–19° podwyższona odporność
R11 powyżej 19–27° wysoka odporność
R12 powyżej 27–35° bardzo wysoka odporność
R13 powyżej 35° najwyższa grupa klasyfikacji

Przedziały te podaje niemiecki Federalny Instytut Bezpieczeństwa i Higieny Pracy BAuA. Jednocześnie instytut zwraca uwagę, że badanie rampowe wykonywane jest w laboratorium, głównie dla nowych materiałów, i wykorzystuje olej, choć wypadki często występują przy obecności wody. BAuA – badanie odporności posadzek na poślizg

Oznacza to, że R11 nie gwarantuje automatycznie bezpieczeństwa w każdych mokrych warunkach, a R10 nie musi być niewystarczające w każdym pomieszczeniu technicznym.

Co oznacza parametr V?

Przy posadzkach narażonych na większą ilość substancji poślizgowych może występować dodatkowe oznaczenie, np. R11 V4. Parametr V opisuje przestrzeń wypierania – zagłębienia, w których może czasowo zgromadzić się woda, tłuszcz, olej lub inna substancja, dzięki czemu podeszwa nie traci natychmiast kontaktu z wyniesioną częścią nawierzchni.

Stosowane są m.in. oznaczenia V4, V6, V8 i V10. Nie należy jednak wymagać parametru V automatycznie. Mocna struktura powierzchni ma sens tam, gdzie ilość zabrudzeń uzasadnia jej zastosowanie.

3. Czy wyższa klasa R zawsze jest lepsza?

Nie. Posadzka powinna mieć wystarczającą, a nie najwyższą możliwą antypoślizgowość.

Nawierzchnia o bardzo agresywnej fakturze może:

  • zatrzymywać pył i zabrudzenia,
  • utrudniać prowadzenie mopa lub automatu czyszczącego,
  • wymagać stosowania szczotek zamiast padów,
  • zwiększać zużycie środków chemicznych,
  • utrudniać ruch wózków o małych kołach,
  • powodować szybsze zabrudzanie zagłębień,
  • być mniej komfortowa podczas długiej pracy stojącej.

Przykładem jest gres o wysokiej, niedopasowanej do warunków klasie antypoślizgowości. Może być formalnie bezpieczny, ale bardzo trudny do utrzymania w czystości. Jeżeli zabrudzenia nie są skutecznie usuwane, z czasem same zaczynają tworzyć warstwę zwiększającą ryzyko poślizgu.

Dobór powinien więc równoważyć trzy elementy:

bezpieczeństwo użytkownika + rodzaj zabrudzeń + możliwość skutecznego czyszczenia

4. Woda, olej i chemia wymagają innego podejścia

Woda

Woda tworzy cienką warstwę oddzielającą podeszwę od podłoża. Ryzyko jest większe na powierzchniach gładkich, zabrudzonych lub pozbawionych spadków i odwodnienia.

W pompowniach, hydroforniach i strefach wejściowych nie wystarczy wybrać posadzki opisanej jako antypoślizgowa. Trzeba również zapewnić:

  • prawidłowe spadki,
  • sprawne wpusty,
  • brak miejsc, w których tworzą się kałuże,
  • możliwość szybkiego usunięcia wycieku.

Oleje i smary

Oleje są trudniejsze do opanowania niż czysta woda. Mogą wypełniać strukturę posadzki i pozostawiać cienką warstwę nawet po pobieżnym umyciu.

W warsztatach, kotłowniach i sprężarkowniach potrzebna może być bardziej wyrazista struktura, lecz równie ważne są odporność materiału na olej oraz procedura natychmiastowego usuwania wycieków.

Chemikalia i środki myjące

Chemikalia mogą nie tylko zwiększyć śliskość, ale także zmienić powierzchnię posadzki. Zmatowienie, zmiękczenie albo degradacja powłoki wpływają na jej późniejsze parametry.

Odporność chemiczną i antypoślizgowość należy oceniać oddzielnie. Posadzka R11 nie musi być odporna na stosowany środek chemiczny, a posadzka chemoodporna nie musi zapewniać właściwej przyczepności po jego rozlaniu.

Klasa powinna być dobierana na podstawie najtrudniejszych przewidywalnych, a nie wyłącznie normalnych warunków. Jednocześnie nie należy projektować nawierzchni pod dowolną, skrajnie mało prawdopodobną awarię, jeżeli utrudniłoby to codzienne użytkowanie.

6. Antypoślizgowość nie zastępuje odwodnienia i sprzątania

Nawet posadzka o wysokiej klasie może stać się niebezpieczna, jeżeli:

  • odpływy są niedrożne,
  • spadki prowadzą wodę w niewłaściwą stronę,
  • wycieki pozostają na powierzchni przez wiele godzin,
  • używany preparat pozostawia tłusty film,
  • struktura nie jest doczyszczana,
  • posadzka została wypolerowana przez intensywny ruch.

Brytyjski HSE podkreśla, że rzeczywista ocena śliskości powinna uwzględniać powierzchnię w warunkach zanieczyszczenia, a do dokładnych pomiarów wykorzystuje się m.in. metodę wahadła. Badania przypadków pokazują, że nawierzchnia może wypadać poprawnie na sucho, a nieakceptowalnie po zwilżeniu. HSE – ocena odporności na poślizg, HSE – przykład niewłaściwie dobranej posadzki

Dlatego system bezpieczeństwa powinien obejmować:

  1. właściwą posadzkę,
  2. sprawne odwodnienie,
  3. procedurę usuwania wycieków,
  4. odpowiednią metodę czyszczenia,
  5. okresową kontrolę zużycia nawierzchni,
  6. właściwe obuwie robocze.

7. Czy antypoślizgowość starej posadzki można poprawić?

Tak, ale najpierw trzeba ustalić przyczynę problemu.

Jeżeli nawierzchnia jest śliska z powodu warstwy tłuszczu, polimeru albo niewłaściwie stosowanej chemii, rozwiązaniem może być profesjonalne doczyszczenie. Nakładanie kolejnej powłoki bez usunięcia zabrudzeń często tylko zamyka problem pod nową warstwą.

W zależności od rodzaju posadzki możliwe są:

  • specjalistyczne czyszczenie i odtłuszczenie,
  • mechaniczne przygotowanie powierzchni,
  • wykonanie powłoki o odpowiedniej strukturze,
  • renowacja w technologii Floor Remake,
  • wymiana najbardziej zużytych płytek modułowych,
  • wykonanie nowego systemu żywicznego,
  • korekta spadków i odwodnienia.

Przy renowacji parametr antypoślizgowy powinien być dostosowany do całej strefy. Należy unikać przypadkowych, gwałtownych zmian przyczepności pomiędzy sąsiednimi powierzchniami, ponieważ użytkownik nie spodziewa się nagłej różnicy pod stopą.

8. Najczęstsze błędy przy wyborze

Wybór wyłącznie na podstawie klasy R

Klasa R informuje o wyniku określonego badania. Nie opisuje samodzielnie odporności na wodę, olej, chemię, ścieranie ani sposobu starzenia się powierzchni.

Przyjmowanie najwyższej klasy „na zapas”

R12 lub R13 nie zawsze oznacza lepszą posadzkę. W wielu pomieszczeniach taka powierzchnia byłaby niepotrzebnie trudna do czyszczenia.

Pominięcie rodzaju zanieczyszczenia

Woda, olej, pył i detergenty zachowują się inaczej. Posadzka musi być oceniana w odniesieniu do substancji rzeczywiście występującej w obiekcie.

Brak analizy czyszczenia

Jeżeli personel nie dysponuje urządzeniami zdolnymi wyczyścić wybraną strukturę, jej parametry szybko przestaną mieć praktyczne znaczenie.

Brak spadków i odwodnienia

Wysoka klasa antypoślizgowości nie rozwiąże problemu stale zalegającej wody.

Nieuwzględnienie zużycia

Powierzchnia może z czasem wygładzić się w głównych ciągach komunikacyjnych. Ocena powinna obejmować nie tylko stan przy odbiorze, lecz także okresowe kontrole podczas użytkowania.

9. Jak prawidłowo dobrać posadzkę?

Przed wyborem technologii warto odpowiedzieć na siedem pytań:

  1. Czy posadzka będzie zwykle sucha, wilgotna czy regularnie zalewana?
  2. Jakie substancje mogą się na niej pojawić?
  3. Jak szybko wycieki będą usuwane?
  4. Czy występują spadki i wpusty?
  5. Jakie obuwie noszą użytkownicy?
  6. W jaki sposób posadzka będzie czyszczona?
  7. Czy wymagane są dodatkowe parametry: ESD, chemoodporność lub odporność na duże obciążenia?

Dopiero na tej podstawie należy wybrać klasę, strukturę oraz technologię wykonania.

Potrzebujesz dobrać antypoślizgowość posadzki?

Prześlij nam informacje o rodzaju pomieszczenia, występujących zabrudzeniach, sposobie czyszczenia oraz obecnym podłożu. Dobierzemy rozwiązanie, które połączy bezpieczeństwo, odporność i możliwość skutecznego utrzymania powierzchni.

10. Zapamiętaj